لَوْلَا أَنْ أَشُقَّ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ -أَوْ: عَلَى أُمَّتِي- لَأَمَرْتُهُمْ بِالسِّوَاكِ عِنْدَ كُلِّ صَلَاةٍ»: «اگر بر مؤمنان - یا بر امتم - سخت و دشوار نمی‌بود، قطعاً آنان…

شرح

پیامبر صلی‌‌الله‌علیه‌وسلم خبر می‌دهد که اگر بیم به مشقت افتادن مومنان امتش نبود، استفاده از مسواک را با هر نماز بر آنان واجب می‌کرد.

نکته‌های حدیث

• مهربانی و دلسوزی پیامبر صلی‌‌الله‌علیه‌وسلم در حق امتش و بیم آنکه دچار سختی و مشقت گردند.
• دربارهٔ امر پیامبر صلی‌‌الله‌علیه‌وسلم، اصل بر این است که برای وجوب است، مگر آنکه دلیلی بر مستحب‌بودن آن اقامه شود.
• مستحب بودن مسواک و فضیلت آن پیش از هر نماز.
• ابن دقیق العید می‌گوید: «حکمت مستحب بودن مسواک هنگام برخاستن برای نماز آن است که هنگام نزدیکی و تقرب به خداوند است، بنابراین اقتضا و شایسته این است که در حالت کمال و پاکیزگی باشد تا شرف عبادت را نشان دهد.
• عمومیت حدیث استفاده از مسواک برای روزه‌دار را نیز شامل می‌شود حتی اگر پس از زوال باشد، مانند نمازهای ظهر و عصر.