حتما وجب به وجب و گز به گز از راه و روش کسانی که پیش از شما بودند پیروی خواهید کرد

شرح

پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ از حال و وضع گروهی از امتش خبر می‌دهد که بعد از او در عقاید و کارها و عادات و سنت‌های یهودیان و نصرانیان - وجب به وجب و گز به گز – مو به مو از آنان پیروی خواهند کرد، تا جایی که اگر وارد سوراخ سوسماری شوند، پشت سرشان به آن وارد خواهند شد.

نکته‌های حدیث

• این خبر یکی از نشانه‌های پیامبری پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ است، زیرا آنچه ایشان از آن خبر داده‌اند به همان صورت رخ داده است.
• نهی از اینکه مسلمانان خود را شبیه کافران کنند؛ چه در باب عقاید یا عبادات یا در زمینهٔ اعیاد و لباس‌های مخصوص آنان.
• توضیح مسائل معنوی با مثال‌های حسی، از روش‌های آموزش در اسلام است.
• ضب: سوسماری است که لانه‌اش به شدت تاریک و بدبو است و خزنده‌ای است که در صحرا زیاد است. اینکه به طور مشخص از سوراخ سوسمار نام برده شده، به دلیل تنگی و بدی لانهٔ اوست؛ با این حال - به دلیل پیروی از آثار و پی‌گیری روش‌های آنان - حتی اگر وارد چنین جای تنگ بدبویی هم شوند، به دنبال آنها وارد آن خواهند شد! والله المستعان.